Ülkemizin nüfus özellikleri

[Dersbizim]

konu ile Türkiye nüfusun dağılışını etkileyen faktörlerden hareketle Türkiye’nin demografik özelliklerini yorumlayacağız.

Ülkemizin Nüfus Özellikleri:​

Kavramlar


Nüfus: Bir bölgede yaşayan kişi sayısına nüfus denir.


Nüfus sayımı: Bir bölgede yaşayan kişi sayısını tespit etme işine de nüfus sayımı denir.

Demografi: Nüfusun yapısını inceleyen bilim dalıdır.

Türkiye’de nüfus sayımını Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) yapar.


Not: Nüfusun yapısı denildiğinde;

• Yaş grupları
• Cinsiyete göre dağılım
• Eğitim durumu
• Kır ve kent nüfusu oranı
• Ekonomik faaliyetlerdeki dağılımı aklımıza gelmelidir.

Nüfus sayımındaki en önemli amaç nüfusun ihtiyaçlarını belirlemek ona göre planlama yapmaktır.

Nüfusun Yaş Gruplarına Göre Dağılımı:​

Bir ülkenin nüfusunun yaş gruplarına dağılımı o ülkenin gelişmişlik durumu hakkında bilgi verir. Genç nüfusun az olduğu bir ülke gelişmiştir, genç nüfusun çok olduğu ülke ise az gelişmiştir.




Ülkemizde, 2015 TÜİK verilerine göre nüfusumuzun,

• %24’ü 0-14 yaş arası
• %67,8’i 15-64 yaş arası
• %8,2’si 65 yaş ve üzerinde

dağılım gösterir. Sonuç olarak genç nüfus fazladır.

Bu yüzden genç nüfusa yönelik eğitim, sağlık gibi alanlarda planlamalar yapılmalıdır.

Nüfusun cinsiyete Göre Dağılımı:​

Nüfusun, kadın ve erkek nüfusu olarak gruplanmasını ifade eder. Ülkemizde 2017 TÜİK verilerine göre nüfusun; %50,2’si erkek, %49,8’i kadındır.



Türkiye nüfus piramidi incelendiğinde;

• Ülkemizdeki kadın ve erkek nüfusunun birbirine yakın olduğu
• Kadın nüfusunun en fazla 15-19 ve 35-39 yaşları arasında olduğu
• Erkek nüfusunun en fazla 0-4 ve 15 -19 yaşları arasında olduğu söylenebilir.

İş imkânlarının çok olduğu sanayi bölgelerinde erkek nüfusu fazladır. Örnek: İstanbul, Kocaeli gibi.

İş imkânlarının az olduğu köylerde kadın nüfusu daha çoktur. Örnek: Doğu Karadeniz

Nüfusun Eğitim Durumu​

Nüfus ne kadar eğitilmişse ülkeye katkısı da o kadar fazla olur. Eğitilmiş nüfus nitelikli insan sayısını arttırır nitelikli insanlarda ülkelerin kalkınmasında önemli rol oynar. Ülkemizde okuma-yazma bilenlerin sayısı cumhuriyetin ilk yıllarında %10 civarındaydı. Bu da kalkınmanın önündeki en büyük engellerden biriydi. Ancak eğitimle ilgili reformların yapılması sonucu okuma-yazma oranı günümüzde %96’ları bulmuştur. (2017 TÜİK)




Ülkemizde okuryazar oranı dengeli dağılmamıştır. Marmara, Ege kıyıları gibi yerlerde okuryazar oranı yüksek iken doğu yörelerimizde bu oran daha düşüktür.

Çalışan Nüfusun Ekonomik Faaliyetlere Göre Dağılımı​

Ülkemizdeki 15-64 yaş arasındaki nüfusun çalıştığı alana göre sınıflandırılmasıdır. Çalıştıkları alan tarım, sanayi ve hizmet olmak üzere üç’e ayrılır.

Çalıştıkları alanın oranına göre ülkemizin ve ülkelerin gelişmişlik durumlarını yorumlayabiliriz.

15-64 yaş arasındaki nüfusa aktif nüfus denir.

2016 TÜİK verilerine göre ülkemizdeki aktif nüfusun

• %18,7’si tarım
• %27’si sanayi
• %54,3’ü hizmet

sektöründe çalışmaktadır.

Bir ülkede hizmet sektöründe çalışanların oranı ne kadar fazla ise ülke de o kadar gelişmiştir.

Hizmet sektörü eğitim, sağlık, bankacılık, güvenlik gibi meslek gruplarına verilen isimdir.

Nüfusun Kır-Kent Oranına Göre Dağılımı​

Nüfusu 10 binin altında olan yerlere kır nüfusu, 10 binin üzerinde olan yerlere kent nüfusu denir. Ülkemizde kır nüfusu oranı her geçen gün azalmaktadır. Ülkemizde kent nüfusu %92,5 iken kır nüfusu %7,5 tir. (2017 TÜİK)

Geçmişten Günümüze Türkiye Nüfusu​

• Ülkemizin nüfus grafiğini incelediğimizde bazı sonuçlar elde edebiliriz.
• İlk nüfus sayımı 1927’de yapılmıştır. Yaklaşık 13,6 milyondur.
• 2017’de ülkemizin nüfusu 80 milyon 810 bin 525 kişidir.
• Nüfusumuz yıllara göre sürekli artış göstermiştir.
• Nüfus artış hızı genel olarak azalmaktadır.
• 2017’deki nüfus artış hızı %12,4 olmuştur.
• Sağlık ve beslenme şartlarının iyileşmesiyle ülkemizdeki ortalama ömür artmıştır